نوع مقاله : مقاله پژوهشی
نویسندگان
1
دانشجوی دکتری جمعیت شناسی، گروه جمعیت شناسی و مردم شناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه یزد. ایران
2
دانشیار جمعیت شناسی، گروه جمعیت شناسی و مردم شناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه یزد، یزد، ایران.
3
دانشیار جمعیت شناسی، گروه مطالعات زنان و خانواده، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه تهران، تهران، ایران
4
استاد جمعیت شناسی، گروه جمعیت شناسی و مردم شناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه یزد. ایران
5
دانشیار آمار زیستی، گروه روشهای آماری و مدلسازی جمعیت، موسسه تحقیقات جمعیت کشور، تهران، ایران.
10.22034/jpai.2026.2080001.1433
چکیده
تأخیر در تولد نخست یکی از عوامل مهم کاهش باروری در ایران است و بررسی آن میتواند تصویری روشن از شرایط ورود زوجین به مرحله فرزندآوری ارائه نماید. پژوهش حاضر با هدف سنجش فاصله ازدواج تا تولد اول و شناسایی عوامل مؤثر بر آن در میان زنان ۱۵ تا ۴۹ ساله شهر مشهد انجام شده است. اطلاعات 743 زن با استفاده از روش نمونهگیری طبقهبندی چندمرحلهای با تخصیص متناسب در مناطق مختلف شهر مشهد در سال 1404 جمعآوری شد. از روشهای تحلیل بقا برای تحلیل دادهها استفاده شد. یافتهها نشان میدهد که میانه فاصله ازدواج تا تولد نخست در شهر مشهد ۳۵ ماه است، یعنی نیمی از زنان تا حدود 3 سال بعد از ازدواج اولین فرزند خود را به دنیا آوردهاند که بیانگر تأخیر در آغاز فرزندآوری است. نتایج برزاش مدل پارامتری لگ لوجستیک زمان رخداد تولد اول نشان داد که متغیرهای، سن، سن ازدواج، وضعیت اشتغال، منطقه محل سکونت، ناامنی اقتصادی و حمایت اجتماعی تأثیر معنیداری بر زمان تولد اول زنان مشهدی دارند. زنان ساکن در مناطق مسکونی کمبرخوردار، با حمایت اجتماعی بالاتر، امنیت اقتصادی پایینتر، شاغل، سن ازدواج بالاتر و زنان در گروه سنی 20 تا 24 ساله، زودتر از سایرین فرزند اول خود را به دنیا میآورند. زمانبندی فاصله ازدواج تا فرزند اول بهصورت ترکیبی تحتتأثیر عوامل مختلف است، زنان ساکن در مناطق کمبرخوردار با حمایت اجتماعی بالاتر فاصله فرزندآوری کمتری دارند و از طرفی احساس ناامنی اقتصادی، با فاصله بالاتر بین ازدواج تا فرزندآوری همراه است. سیاستهای جمعیتی ضرورت دارد با در نظرگرفتن وضعیت اقتصادی و اجتماعی افراد، حمایتهای اقتصادی و اجتماعی از فرزندآوری را توسعه دهند.
کلیدواژهها
عنوان مقاله English
Parametric Survival Analysis of the Timing of First Birth among Married Women in Mashhad, Iran
نویسندگان English
Mahmoud Farimaneh
1
Maliheh Alimondegari
2
Hajieh Bibi Razeghi Nasrabad
3
Abbas Askari Nodoushan
4
Mahsa Saadati
5
1
PhD Candidate in Demography, Department of Demography and Anthropology, Faculty of Social Sciences, Yazd University, Yazd, Iran.
2
Associate Professor of Demography, Department of Demography and Anthropology, Faculty of Social Sciences, Yazd University, Yazd, Iran.
3
Associate Professor of Demography, Faculty of Social Science, University of Tehran, Tehran, Iran.
4
Professor of Demography, Department of Demography and Anthropology, Faculty of Social Sciences, Yazd University, Yazd, Iran.
5
Associate Professor of Biostatistics, Statistical Methods and Demographic Modeling Department, National Institute for Population Research, Tehran, Iran.
چکیده English
The postponement of the first birth is among the most decisive factors contributing to fertility decline in Iran, and its investigation can provide a clearer understanding of the conditions under which couples enter parenthood. The present study aims to assess the interval between marriage and the first birth and to identify its determinants among ever-married women aged 15–49 in Mashhad. This research employed a descriptive–analytical design based on data collected from 743 married women. Survival analysis techniques were applied for data analysis. The findings reveal that the median interval from marriage to the first birth is 35 months, indicating that half of the women give birth to their first child nearly three years after marriage, reflecting a postponement in the onset of childbearing. Results of the parametric time-to-event model demonstrate that age at marriage, employment status, area of residence, economic insecurity, and social support significantly influence the timing of the first birth among women in Mashhad. Specifically, increasing individualism and social insecurity lengthen the marriage-to-first-birth interval, whereas greater social support reduces it. The findings suggest that the postponement of the first birth is rising and stems from a combination of socioeconomic and attitudinal factors. Consequently, it is recommended that population policies prioritize reducing economic insecurity and improving job stability while simultaneously strengthening support networks (such as childcare centers and family leave policies) to facilitate informed planning and shorten the marriage-to-first-birth interval for couples.
کلیدواژهها English
Marriage to First Birth Interval
Delayed Childbearing
Survival Analysis
Married Women
Mashhad