ارزش کودکان و رفتار باروری در شهر شیراز

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار جامعه شناسی دانشگاه شیراز

2 کارشناس ارشد جمعیت شناسی

چکیده

پ‍‍ژوهش حاضر به مطالعه ارزش کودکان و رفتار باروری پرداخته است. داده‌های تحقیق با استفاده از روش پیمایش و نمونه‌ای شامل 406 نفر از زنان 15-49 ساله همسردار شهر شیراز جمع‌آوری گردیده است. یافته‌های تحقیق نشان می‌دهند که عواملی چون سن ازدواج، تحصیلات پاسخگو و همسر رابطه معکوس با ارزش فرزند، باروری واقعی و ایده‌آل دارند. با افزایش عواملی مانند سن زن، مدت ازدواج و اجتناب از تک فرزندی، تعداد فرزند زنده به‌دنیا آمده و تعداد مطلوب فرزند و ارزش فرزند افزایش می‌یابد. ارزش فرزند در ابعاد اقتصادی، اجتماعی و مذهبی با باروری واقعی و ابعاد اقتصادی و مذهبی با باروری ایده‌آل رابطه معنی‌دار و مستقیم دارند. تحلیل رگرسیون چند‌متغیره به تفکیک متغیرهای جمعیتی، اجتماعی- اقتصادی و ارزش فرزند نشان داده که متغیرهای مدت ازدواج، محل تولد، سن ازدواج پاسخگو، تحصیلات پاسخگو، تمایل به ترکیب جنسی فرزندان، فواید اجتماعی و اقتصادی و هزینه‌های اجتماعی فرزند قادر به تبیین تغییرات باروری واقعی می‌باشند. نتایج تحلیل رگرسیون چندمتغیره بیان‌گر آن است که مدت ازدواج، اجتناب از تک فرزندی، تمایل به ترکیب جنسی فرزندان و فواید اقتصادی، تغییرات باروری ایده‌آل را تبیین می‌کنند.  
 

کلیدواژه‌ها


آقاجانیان، ‌اکبر و ماهرخ رجبی (1364). ارزش کودکان و رشد خانواده در شهر و روستا، شیراز: دانشگاه شیراز.

رئیسی، عنایت‌ا... (1376). "بررسی پدیده فرزندخواهی و ارزش‌های مثبت و منفی کودکان برای والدین"، پایان نامه کارشناسی ارشد جامعه­شناسی، دانشگاه شیراز.

عباسی­شوازی، محمدجلال، میمنت حسینی­چاوشی، پیتر مک­دونالد و بهرام دلاور (1383). تحولات باروری در ایران، شواهدی از چهار استان منتخب،تهران: معاونت سلامت وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی.

قربانی، شیما (1388). "بررسی عوامل مؤثر بر ارزش فرزندان در فرآیند فرزندآوری: مورد مطالعه شهر جهرم"، پایان‌نامهکارشناسی ارشد جمعیت شناسی، دانشگاه شیراز.

محمودیان، حسین و محمدرضا پوررحیم (1381). "ارزش فرزند از دیدگاه زوجین جوان و رابطه‌ آن با باروری: مطالعه موردی شهرستان بهشهر." فصلنامه جمعیت، شماره 41: 103-89.  

منصوریان، محمدکریم و اعظم خوشنویس (1385). "ترجیحات جنسی و گرایش زنان همسردار به رفتار باروری: مطالعه موردی شهر تهران." مجله علوم اجتماعی و انسانی دانشگاه شیراز، شماره 47: 146-129.

ویکس، جان (1385). جمعیت، مقدمه‌ای بر مفاهیم و موضوعات، (ترجمه الهه میرزایی)، تهران: مؤسسه عالی آموزش و پژوهش مدیریت و برنامه‌ریزی.

Abbasi-Shavazi, M. J., P. McDonald and M. Hosseinichavoshi (2009). The Fertility Transition in Iran, New York: Springer.

Buhler, C. (2008). "On the Structural Value of children and its Implication on Intended Fertility in Bulgaria." Demographic Research 18: 569-610.

Dinn, A. A. and C. Kagitcibasi (2010). "The Value of Children for Parents in the Minds of Emerging Adults." Cross- Cultural Research 44 (2): 174-205.

Dyer, S. J. (2007). "The Value of Children in African Countries-Insight from Studies on Infertility." Journal of  Psychosomatic Obstetrics and Gynecology 28 (2): 69-77.

Fawcett, J. T. (1974). "The Value of children in Asia and the United States." East-West population Institute, 32.

Freedman, D. (1994). "A theory of the Value of children." Demography 31 (3): 375-94.

Hoffman, L. W. (1972). "A psychological perspective on the value of children to parents." in J. T. Fawcett (ed.), The Satisfactions and Costs of Children: Theories, Concepts, Methods. Hawaii: East-West Center.

Iman, M. T. and M. Soroush (2007). "The Value of children of Iranian Parents." Sociation Today 5 (1): 21-35.

Kagitcibasi, c. and B. Ataca (2005). "Value of Children and Family Change: A Three- Decade Portrait From Turkey." Applied Psychology: An International Review 54 (3): 317-337.

Leibenestein, H. (1977). "The Economic Theory of Fertility." in Johannes Overbeek (ed.), The Evolution of Population Theory. London: Green Wood.

Mayer, B. and G. Trommsdorff (2010). "Adolescents, Value of Chidren and Their Intentions to Have Children: A Cross-Cultural and Multilevel Analysis." Jounal of Cross- Cultural Psychology  41(5-6): 671-689.

Rani, D. U. V. Babu and M. V. Sudhakara Reddy (2003).  Economic Value of Children and Fertility. Discovery Publishing House.

Trommsdorff, G. and B. Nauck. (2010). "Value of Children: A Concept for Better Understanding Cross-Cultural Variations in Fertility Behavior and Intergenerational Relationships." Journal of Cross-Cultural Psychology 41(5-6): 637-651.

Trommsdorff, G, U. kim and B. Nauck (2005). "Factors Influencing Value of Children and Intergenerational Relations in Times of Social Change: Analyses from Psychological and Socio-cultural Perspectives: Introduction to the Special Issue." Applied Psychology: an Internatioal Review 54 (3): 313-316.

Weeks, J. R. (1999). Population,U.S: Wadsworth Publishing Company.