نامه انجمن جمعیت شناسی ایران

نامه انجمن جمعیت شناسی ایران

بررسی سیر تحولات کارکردهای ازدواج و فرزندآوری در سه نسل متوالی در دو خانواده روستایی (مطالعه موردی: روستای حصارخروان استان قزوین)

نویسندگان
1 استادیار گروه رفاه و برنامه ریزی، دانشگاه تهران
2 دانشیارگروه جمعیت شناسی، دانشگاه تهران
چکیده
به دنبال تغییرات اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی در جهان، بسیاری ازکارکردهای خانواده دچار تحولات چشمگیری گشته است. به طوری که به دنبال صنعتی شدن جوامع، از میزان بارداری تا حدود زیادی کاسته شده و افراد به دنبال دستیابی به فرصت های بهتر زندگی، زمان ازدواج خود را به زمان های دیگری در آینده موکول می نمایند. این تغییرات جهانی، کشور ما و جامعه روستایی آن را نیز تحت تأثیر قرار داده است. هدف این پژوهش دستیابی به تحولات نسلی کارکرد ازدواج و تولید مثل خانواده روستایی است. برای رسیدن به این هدف ، روستای حصار خروان استان قزوین و دو خانواده روستایی آن سه نسل (97 نفر) مورد بررسی واقع شدند. روش کیفی مورد استفاده روش تاریخ زندگی است که نشان می دهد چگونه رفتارهای فردی، در زمینه های اجتماعی وتاریخی ریشه دارند و آن زمینه های اجتماعی وتاریخی را مورد واکاوی قرار می دهد. نتایج، حاکی از آن است که سیاست های دولت های وقت در جهت دهی به این رفتارها نقش موثر داشته اند بطوری که امروزه شاهد غلبه کارکرد کامیابی جنسی بر کارکرد تولید مثل و شاید دیگر کارکرد ها و ارزش های خانواده هستیم.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

The Fertility Trends and Attitude Changes in 3 Generations of Rural Families - Case Study: Hesar Khorvan Village of Ghazvin

نویسندگان English

Zohreh Najafiasl 1
Mahmoud Gazi Tabatabaei 2
1 Assistant Professor. University of Tehran
2 Associate Professor. University of Tehran
چکیده English

Following economic, social and cultural changes in the world, many family functions have gone through vast changes. Modernization has brought about lower fertility, postponement of marriage for better opportunities in life. These global changes have affected Iran and its rural communities as well. The goal of this article is an inquiry into generational changes in familial functions, values, attitudes, marriage, and fertility. Using life history technique and in-depth interviews, 2 rural families in 3 generations (97 people in total) residing in Hesar Khorvan village were studied. The life history technique was employed to investigate how individual attitudes, values behaviors towards familial functions, were affected by social and historical circumstances during the past 50 years. Findings indicate that changes in governments' policies and practices in a rural context have had a crucial effect on forming these attitudes and behaviors. Nowadays, we witness the primacy of personal and sexual satisfaction in marriage over the importance of fertility function and other familial functions and values among the third generation.

کلیدواژه‌ها English

Modernization
Fertility Function
Personal Satisfaction
Familial value changes
Familial Function
Rural family
Life history
  1. بستان (نجفی)، حسین و همکاران (1388) اسلام و جامعه‏شناسی خانواده، تهران: چ4، انتشارات: پژوهشگاه حوزه و دانشگاه
  2. جلایی پور، محمد رضا و جمال محمدی (1387) نظریه های متاخر جامعه شناسی، تهران:نشر نی
  3. حسینی حاتم(1386) در امدی بر جمعیت شناسی اقتصادی اجتماعی و تنظیم خانواده انتشارات بو علی چ3
  4. رفیع‏پور، فرامرز (1384): توسعه و تضاد (کوششی در جهت تحلیل انقلاب اسلامی، و مسائل اجتماعی ایران)، تهران: چ6، انتشارات شرکت سهامی انتشار
  5. روح‏ا‏لامینی، محمود (1383): گرد شهر با چراغ، تهران: چ12، نشر عطار
  6. زارتسکی، ایلای (1390): سرمایه‏داری، خانواده و زندگی شخصی، ترجمه منیژه نجم ‏عراقی، تهران: چ1، نشر نی
  7. زنجانی زاده، هما (1386) تحلیل رابطه اموزش وپرورش و نابرابری های جنسیتی، فصلنامه تعلیم و تربیت ، ش91، صص55-70
  8. سرایی،حسن(1385)، تداوم و تغییر خانواده در جریان گذار جمعیتی ایران،نامه انجمن جمعیت شناسی ایران،سال 1ش2 صص37-60
  9. سیدمن، استیون (1386):کشاکش آرا در جامعه شناسی،ترجمه هادی جلیلی، تهران: نشر نی
  10. شیخی، محمدتقی (1380): جامعه‏شناسی زنان و خانواده، تهران: انتشارات شرکت سهامی انتشار
  11. طالب، مهدی (1376): مدیریت روستایی در ایران، تهران: چ2، انتشارات دانشگاه تهران
  12. طالب، مهدی؛ عنبری، موسی (1387): جامعه‏شناسی روستایی (ابعاد تغییر و توسعه در جامعه روستایی ایران)، تهران: چ2، انتشارات دانشگاه تهران
  13. عباسی شوازی ، محمد جلال؛ مک‏دونالد، پیتر؛ حسینی چاووشی، میمنت؛ کاوه فیروز، زینب (1381): بررسی دیدگاه زنان در مورد رفتارهای باروری در استان یزد با استفاده از روشهای کیفی، نامه علوم اجتماعی، ش20، صص 203-169
  14. عرفانی، حبیب؛ موسوی خصال، اسماعیل؛ بای‏بوردی، محمد (1358): مدیریت کشاورزی و عمران روستایی، گزارش بازدید از طرح عمران دشت قزوین؛ سازمان برنامه‏ و بودجه، مدیریت کشاورزی و عمران روستایی
  15. عسکری ندوشن، عباس (1388): آرمان‏گرایی در توسعه و تغییر خانواده با تأکید بر متغیرهای جمعیتی در ایران، مطالعه موردی شهر یزد، پایان‏نامه دکتری به راهنمایی دکتر محمد جلال‏عباسی شوازی، گروه جمعیت‏شناسی دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران
  16. عسکری ندوشن، عباس؛ افشانی، سیدعلیرضا؛ ذاکری هامانه، راضیه؛ عسکری ندوشن، سمیه (1390): تمایلات مصرفی زنان در شهر یزد، زن در توسعه و سیاست (پژوهش زنان)، دوره 9، ش1، صص 176-93
  17. فاضلی، محمد(1382):مصرف و سبک زندگی، انتشارات صبح صادق
  18. گیدنز، آنتونی (1387)؛ گفتارهایی دربارة یکپارچگی جهانی، جهان رها شده، ترجمه علی‏اصغر سعیدی و یوسف حاجی عبدالوهاب، تهران: چ2، انتشارات علم و ادب
  19. لاری، علیرضا (1371): گزارش مرحله یک، پروژه بررسی علل عدم تحقق اهداف شبکه آبیاری و زهکشی دشت قزوین، دانشگاه صنعتی امیرکبیر
  20. مارشال، کاترین؛ راس‏من، گرچن‏ب (1377): روش تحقیق کیفی، ترجمه علی پارسائیان و سیدمحمد اعرابی، تهران: چ3، دفتر پژوهشهای فرهنگی
  21. مکارم‏شیرازی، ناصر و دیگران (1353 و 1354): تفسیر نمونه، ج 2 و ج3، انتشارات دارالکتب‏الاسلامیه
  22. هوگلاند، اریک‏ج (1381): زمین و انقلاب در ایران 1360-1340، ترجمه فیروزه مهاجر، چ1، تهران، انتشارات شیرازه
  23. Abbasi- Shavazi, Mohammad Jalal, MC Donald, Peter (2008a): family change in Iran: Religion, Revolution and the state 177-199 in International family change, Ideational perspectives, Edited by Jayakody, Thornton, Axinn, Lawrence Erlbaum Associates, Taylor and Francis, New York, London
  24. Axinn, W.G., L.D. Pearce, and D. Ghimire (1999): Innovations in life history Calendar applications, Social Science Research 28: 243-64
  25. Baley, M.J (2004): More Power to the Pill: the Impact of contraceptive freedom on women's life cycle labour force participation: working paper (No: 04-WG01) Vanderbilt university
  26. BranFenbrenaer, U. (1979): The ecology of human development Cambridge, MA: Harvard University press
  27. Casper, L.M. and Bianchi, S.M. (2002): Continuity and Change in the American family, Thousand oaks CA: Sage
  28. Colter, Michell (2010): The Influence of modernization paradigm of people's Beliefs about family and social change, WWW.Princeton,edu/ ~ Cmitche/index-files/casual
  29. J. (1935): Criteria for the life history, New Haven, CT: Yale university press
  30. Giele, J.Z., and G.H. Elder. Eds (1998): Methods of life course research: Qualitative and quantitative approaches, Thousand oaks, CA: Sage
  31. Goldin, C & Skatz, L.F (2000): Career and Marriage in the age of the pill. American Economic Review 90 (2): 416-465
  32. Jayakody, Rukmalie; thornton, Arland; Axinn, William G (2008): perspectives on International family Change, pp:1-18 in International family Change, Ideational perspectives, Lawrence Erlbaum Associates, Taylor and Francis Group, New York: London
  33. Lehman, W.C (1979-1960): John Millar of Glasgow: 1735-1801, New York: Arno press
  34. Martyn, K.K, and R.F. Belli (2002): Retrospective data collection using event history calendars, Nursing Research 51: 270-74
  35. Meek, R.I (1976): Social Science and ignorable savage Cambridge, UK: Cambridge University Press
  36. Mortimer, J. and M. Shanahan (2003): Handbook of the life course, New York: Klumer Academic/ Plenum publisher
  37. Nelson, Ingrid A (2010): From Quantitative to Qualitative: adapting the life history calendar method, 22 (1), 413-428
  38. Newman, Katherine. S (2006): chut and ladders, Navigating the low – wage labor Market, Harward university Press.
  39. Raftery, A.E, S.M. Lewis and A. Aghajanian (1995): Demand of ideation? Evidence from the Iranian material fertility decline. Demography 32 (2), 159-182
  40. Roudi- Fahimi, F (2002): Iranian family program: Responding to a nation's needs, MENA policy brief, population Reference Bureau, Washington DC
  41. Roudi- Fahimi, F (2002): Iranian family program: Responding to a nation's needs, MENA policy brief, population Reference Bureau, Washington DC
  42. Thornton, Arland (2005): Reading History Sideways: The Fallacy and Enduring Impact of the Developmental paradigm on family life, Chicago: the University of Chicago press
دوره 7، شماره 14
آذر 1391
صفحه 85-112

  • تاریخ دریافت 17 فروردین 1404